Türkiye’nin En Büyük Adası | Gökçeada

Gökçeada namı diğer İmroz …. Sakinliği, eşsiz doğası, kendine has kültürü ve sakinlerinin çoğunu kaybetmesine rağmen Rum köyleriyle Kuzey Ege’de yer alan Çanakkale’nin ve Türkiye’nin en büyük adasına hoşgeldiniz. Bu yazımızda sizlere Gökçeada gezilecek yerler, konaklama ve nerde ne yenir hakkında bilgiler vereceğiz. Ada gezimize başlamadan önce ilk bilinmesi gereken adanın beş yıllık çalışma sonucunda cittaslow yani sakin şehir ağına kabul edildiğinin bilinmesi. Ada girişinde sizi karşılayan tabelalarda da yavaşlayın yazısının sizi karşılayacağını unutmadan gezimize başlayabiliriz.

Adaya Geliş

            Kuzey Ege’de yer alan adaya gitmenin tek yolu;  Kabatepe Limanından adaya Gestaş tarafından düzenlenen feribot seferleri. Özellikle bayram tatillerinde uzun feribot kuyruklarına sahne olan Kabatepe Limanı, Çanakkale Savaşlarının gerçekleştiği bölgede yer almakta. Bu nedenle, adaya geçmeden önce şehitliklerin yer aldığı bölgeyi de ziyaret etme imkanına sahibiz. Gestaş’ın düzenlediği feribot seferlerinin tarifesinde dönemsel değişikler yaşandığı için, yola çıkmadan önce sefer saatlerine bakılması önemli. Gestaş tarafından düzenlenen seferlerin saatlerinin ve bilet fiyatlarının yer aldığı link aşağıda yer almakta. Özellikle Anadolu tarafından Çanakkale Boğazını geçerek adaya gelmek isteyenler, Çanakkale Boğazını geçerken Gökçeada yolcusu olmalarını belirtmeleri gerekmektedir. Gökçeada yolcusu olduklarını belirtmeleri halinde ada feribot biletiyle boğaz feribot ücretini ödememe imkanına sahip olunmakta.

https://www.gdu.com.tr/gduonline/sefer-tarifeleri

            Feribotlar adanın Kuzulimanı olarak adlandırılan bölgesine adanın Kabatepe’ye bakan kısmına yanaşmakta. İlk defa adaya gelenlerde, Kuzulimanını görmeleri ile birlikte merak ve heyecanın yerini hayal kırıklığı alıyor. İlk geldiğimde ben de aynı duyguyu yaşamıştıım. Gökçeada bu konuda kardeş adası Bozcaada’nın baya gerisinde kalıyor. Ada gezildikçe hayal kırıklığının yerini daha önce neden gelmedim pişmanlığı alıyor.

            Kuzulimanı küçük bir yerleşim yeri olup, adanın dış dünyayla bağlantısını sağlayan limana ev sahipliği yapıyor. Feribot bekleyenlerin yeme içme ihtiyaçlarını karşılayan çay bahçesi tarzı birkaç işletmenin bulunduğu bölgenin deniz kıyısında da kumluk güzel bir plaj yer almakta. Plajda şezlong, şemsiye ve yeme içmeye yönelik hizmet veren tesislerde var.

            Kuzulimanını geçtikten sonra adanın merkezine ulaşılıyor. Ada merkezi beklentilerin tersine deniz kıyısı yerine iç kesimlerde yer alıyor. Adada Aşağı Kaleköy ve Kuzulimanı hariç olmak üzere tüm yerleşim birimleri iç kesimlerde.

            Adada asırlardır baskın olan Rum kültürü, altmış ve yetmiş yıllarda demografik yapının değişmesi ile birlikte baskınlığını kaybetmiş. İskan amaçlı Anadolu’dan getirilenler ile iç göç ile adaya gelen Türkler şu anda adada çoğunluğu oluşturuyor. Son yıllarda özellikle Yunanistan’da yaşanan ekonomik kriz ve Rum okullarının açılmasına izin verilmesiyle Rumlar adaya geri dönerek atalarının mirasını yaşatmaya çalışıyor.

            Adada merkez hariç on köy bulunuyor ve bu on köyün beş tanesi 1970’lerden sonra kurulan Türk iskan köyleri, geri kalan beş tanesi ise Rum köyleridir. İskan Türk köyleri tek tip mimari yapıya sahip, sonradan pansiyonculuğun gelişmesi ile birlikte köylerin mimari yapısında değişimler yaşanmış. Rum köyleri ise mimari yapısı nedeniyle koruma altına alınmışlar.

Ada Gezi Rehberi

Plajlar

Kuzulimanı Plajı

Adadaki gezimize adaya ilk varış noktamız olan Kuzulimanından başlıyoruz. Kuzulimanında feribot iskelesinin yanında geniş kumluk bir plaj bulunmaktadır. Deniz temiz olup, derinlik hemen artmamakta. Özellikle yüzme bilmeyenler için ideal olan plajda gelen ziyaretçilere hizmet veren tesisler de yer alıyor. Plajın ilçe merkezine uzaklığı yaklaşık dört kilometredir.

Yıldızkoyu

            Adada Yenibademli köyünü konaklamada tercih edenler Yıldız Koyuna kısa bir yürüyüşle ulaşma imkanına sahiptir. Koyun girişinde yer alan tesiste çadırla konaklama imkanı da sağlanıyor. Maalesef ki tesis haricinde koyun diğer kısımlarında çadırla konaklamaya izin verilmemektedir.

Yıldız Koyu
kaynak:gokceada.bel.tr

            Yıldız koyu geniş bir su altı canlıları dünyasına ev sahipliği yapıyor. Koruma altında bulunan koyun giriş kısmında taşlık bir plaj bulunmaktadır. Plajda şezlong-şemsiye hizmeti mevcut olup, tesisler tarafından yeme-içme servisi de yapılmaktadır. Plajın yanlarından da denize girme imkanı bulunmaktadır. Yıldız koyu sualtı milli parkı ilan edilmiş ve koruma altındadır.

Gizliliman

            Adanın en sakin noktaları arasında yer alan Gizliliman Uğurlu Köyünün yanında yer almaktadır.  Ada merkezine uzak olmasının etkisiyle diğer plajlara nazaran daha sakin olan Gizliliman kumluk bir plaja ve çok sayıda keçi popülasyonuna sahip. Kumsalda otururken yanınızdan geçen keçilere hazırlıklı olmalısınız. Deniz sakin ve çok temiz olup, ada ziyaretçileri içerisinde buranın müdavimi haline gelen çok insan bulunmaktadır. Plajda birkaç tesis bulunmakta olup, Uğurlu Köyünün çok yakında olması nedeniyle alışveriş için köye de gidilebilir. 

Aydıncık Plajı

            Adanın en turistik ve kalabalık plajı olan Aydıncık, sunduğu olanaklarla adada en çok tercih edilen plajdır. Çok sayıda tesisin yer aldığı Aydıncık kumluk bir plaja sahiptir. Özellikle yılın büyük bölümünde rüzgar sörfüne uygun olması nedeniyle rüzgar sörfüne ilgi duyanlar tarafından yoğunlukla ziyaret edilmektedir. Adanın yabancı turistler tarafından tercih edilen bir bölgesi. Tesis sayısı ve konaklama imkanlarının günden güne artması, plajdaki yoğunluğun da artmasına neden oluyor.

Aydıncık Plajı
kaynak:gokceada.bel.tr

Laz Koyu

            Küçük bir koy olan Laz Koyuna ulaşım Şahinkaya üzerinden sağlanmaktadır. Özellikle diğer yerlere göre daha az rüzgar alması nedeniyle rüzgarlı günlerde tercih edilirliği artmaktadır.  Koyda tesis bulunmakta olup, şezlong ve şemsiye ile yeme içme hizmeti sağlanmaktadır. Arabayla gelenlerin aşağıya inerken yolun durumu nedeniyle dikkat etmesinde fayda bulunmakta.

Yuvalı Plajı

            Yuvalı koyu ya da plajı adanın güney kısmında yer almaktadır. Koyda kamuya ait tesisler yer almaktadır. Adalet Bakanlığının tesisi hariç olmak üzere diğer tesislerden yoğunluk durumuna bağlı olmak üzere yaralanma imkanı bulunmaktadır.

Rum Köyleri

            Adanın turistik potansiyelini oluşturan önemli etkenlerden biri de; adanın eski yerleşim yerleri olan Rum köyleri. Son yıllarda Rum vatandaşlarımızın geri dönüşleriyle köylerde canlanma başlasa da, köylerde hala yapıların çoğunluğu kaderine terkedilmiş biçimde duruyor.

            İlçe merkezi de eski rum yerleşimi olup, özellikle sokaklarında gezerken çok ilgi çekici yapılarla karşılaşılıyor. Köylere göre daha canlı olan merkez, son dönemde yapılan yatırımlarla güzelleşmekte ve yeni mekanlara ev sahipliği yapmaktadır.

Zeytinli Köyü

            Adanın en turistik köyü olan Zeytinli Köyü Rum köyleri içerisinde en bakımlı ve canlı olan köy. Zeytin ağaçlarının arasında geçen asfalt yol belli süre sonra yerini eski taş kaplı yola bırakmakta. Dik bir yokuştan çıkılarak ulaşılan köyde karşınıza çıkan ilk yapılar arasında yeniden açılan Rum İlkokulu yer almaktadır. Okulun hemen arka yanında ise kilise bulunmaktadır.  Kilise ve okulu geride bırakarak yürüyüşünüze devam etmenizle solunuzda köylüler tarafından kullanılan lokal binası görülmektedir. Yolun devamında köyün meydanına ulaşılmakta. Tüm rum köylerinde olduğu gibi Zeytinli Köyünde de çamaşırhane yer alıyor.

            Madamın Kahvesinin etkisiyle köy çok sayıda kafeye ev sahipliği yapıyor. Çoğunluğu Rum vatandaşlarımız tarafından işletilen kafelerde dibek kahvesi içilebilir, adalılar tarafından hazırlanan sakızlı muhallebi başta olmak üzere tatlıların tadına bakılabilir.

            Adaya gelenlere verilen öneriler içerisinde ilk sıralarda yer alan Madamın Kahvesinde dibekli kahve içmek günümüzde kesintili de olsa devam eden bir gelenek. Madam ve oğlunun vefat etmesi nedeniyle geçtiğimiz yıllarda kapalı olan kahve, bu yıl açık bulunmaktaydı.

Dibek Kahvesi

            Zeytinli Köyünü gezerken dahi terkedilmiş yapılarla karşılaşılmakta. Her ne kadar özellikle son dönemde birçok yapı restore edilsede, köyün kültürüyle var olması için gidenlerin geri dönmesi önem arz etmektedir. Köyün sokaklarında gezerken mutlaka fotoğraf makinenizi yanınıza alın çünkü köyün sunduğu güzellikleri çoğunluğunu çektiğiniz fotoğraflarla ölümsüzleştirmek isteyeceksiniz.

Zeytinliköy’de Sıcak Kahve Phaedra’da yapılan Selanik Tatlı’sını yemeden dönmeyin.

Selanik Tatlısı

Tepeköy

            Ada ve taverna diyince akla gelen ilk yer olan Tepeköy, adının hakkını verircesine dik bir tepe yamacında yer almaktadır. Köy ile ismi bütünleşen Barba Yorgo’nun tavernası köyün girişinde yer alıyor. Tavernanın  güzel bir manzarası bulunmakta. Barba Yorgonun kendi ismiyle ürettiği şarapların tadına bakıp, taverna mutfağında hazırlanan yemekler eşliğinde eğlenmek adada yapılacakların arasında yer almaktadır.

            Barba Yorgo ile birlikte köyde yeni meyhaneler de açılmış. Köyün meydanında yer alan meyhaneler de köyün canlanmasına katkıda bulunuyor. Köy meydanında yer alan kahvede oturabilir ve geleneksel tatlının tadına bakabilirsiniz. Köye geri dönen bir aile tarafından hazırlanan tatlı benim son dönemde yediğim en iyi tatlılar arasında yer almaktadır. Eğer ki hafif birşeyler de atıştırmak isterseniz ekşi mayalı ekmek ile yapılmış aşırı leziz tostu çayınızla birlikte köy meydanındaki kahvede afiyetle yiyebilirsiniz.

Süt Böreği

            Tepeköy’de de Zeytinli gibi köyün sokaklarında kaybolurcasına dolaşabilirsiniz. Köyün içinde açılan kafelerde oturabilir ve köyün yüksek konumunun sayesinde doyumsuz ada manzarasını izleyebilirsiniz. Barba Yorgo’nun tavernasının tam karşısında açılan Rum okulunu da görme imkanına sahipsiniz. Özellikle önceki yıllarda virane şeklinde olan yapının değişimi gerçekten etkileyici olmuş.

Eski Bademli

            Rum köyleri içinde en etkileyici manzaraya sahip olan köye Kaleköy’e gelmeden sağa dönülmesi ve dik ve virajlı yokuşun çıkılması ile ulaşılıyor. Tüm Rum yerleşimlerinde olduğu gibi köyün konumunu belirleyen etken denizden gelebilecek tehlikelere dikkat edilmesinde yatmaktadır. Eski zamanlarda yaşanan korsan saldırıları insanların yerleşim yeri seçimlerini etkili olmuş.

            Eski Bademli köyü sunmuş olduğu manzara ve mimari yapısı ile ziyaretçileri kendisine çekmektedir. Özellikle İstanbullu ziyaretçilerin bir kısmı köyden satın aldıkları evleri restore ederek kalıcı olarak yerleşmişlerdir.

            Köyün içinde gezilmesi ile birlikte kendine hayran bırakmaktadır. Taş kaplı meydanı ve sokakları ile gelenleri etkileyen köy, çamaşırhanesi ve asırlık çınarıyla da dikkat çekmektedir. Köyde soluklanabilceğiniz iki kafe bulunmaktadır. Bunlardan ilki köyün eski kahvesi olan binada yer alan kafedir. Diğeri ise köyün yerlileri tarafından işletilen Stenada Kafedir. Stenada Kafe sahiplerinin misafirperverliği ve tatlıları ile ön plana çıkıyor.

Dereköy

            Bin dokuz yüz elli ile altmışlı yıllarda Türkiye’nin en büyük köyü olan Dereköy, günümüzde terkedilmiş ve virane haline gelmiş evleri ile dikkat çekmektedir. Adaya kurulan cezaevinden etkilenen köy, yazın geri dönen yerlileriyle bir nebze de olsa geçmiş günlerini yansıtmaya çalışmakta.

            Köyün büyüklüğünü anlamak için köyü yukarıdan gören bir tepeye çıkarak köyü izlemek yeterli olmaktadır. Köyden geriye kalanlar zamana direnmeye devam ederken, köy yeni ziyaretçilerini ağırlamaya devam etmektedir.

            Köyün mutlaka görülmesi gereken yapıları arasında kiliseleri, çamaşırhanesi ve yıkık da olsa binaları görülmelidir.

Gezilecek diğer yerler

Marmaros Şelalesi

            Adada trekkinge müsait birçok rota bulunmaktadır. Marmaros şelalelesi de bu rotalar içerisinde yer almakta. Adanın tatlı su kaynakları açısından zenginliğinin bir kanıtı da Marmaros Şelalesidir. Uğurlu Köyünden dereköye gelen yol üzerinden ulaşılan şelaleyi ziyaret etmek isteyenlerin yaz harici dönemde gitmeleri gerekmektedir. Yazın büyük ihtimal yangın riski nedeniyle şelaleye ulaşan rota kapalı tutulmaktadır. Şelalenin yakınında Marmaros plajı da bulunmaktadır.

Kaleköy

            Kuzulimanı açılana kadar Adanın tek limanı olan Kaleköy’e adını veren kale tam tepede yer almaktadır. Gün batımının mutlaka buradan izlenmesi gerekmektedir. Karşısında yer alan Semadirek Adasının manzarası ve gün batımının izlenmesi mutlaka yapılması gerekenler arasında yer almakta. Otoparkın ücretli hale getirilmesi ve inanılmaz büyüklükte otopark yapılması bizdeki rant duygusunu ortaya koyan önemli bir örnek olsa gerek.

Çınaraltı

            Tepeköye çıkan yoldan sağa ayrılarak ulaşılan Çınaraltı, Semadirek manzarasıyla insanları büyülemektedir. Eskiden karakolun bulunduğu alan son düzenlemelerle piknik alanı olarak düzenlenmiştir. Çınaraltına adına veren asırlık çınar ağacıysa tüm heybetiyle durmaktadır. Özellikle sezonun yoğun dönemlerinde kalabalık olan bölgenin, daha sakin zamanlarda ziyaret edilmesi önerimizdir.

İlçe Merkezi

            Bir yönüyle ilk girişinde Anadolu’daki kasabaları hatırlatan ilçe merkezi, eski rum mahalleleri ve yenilenen binaları ile dikkat çekmektedir. Özellikle son dönemde açılan turistik mekanlar adaya ayrı bir hava katarken, ada merkezinin popülaritesi de günden güne artmaktadır.

Alışveriş

            Adayı ziyaret edenlerin adaya olan önemli katkılarından biri de; ada kültüründe yer alan fakat demografik yapının değişmesi ile birlikte unutulanların ticari ürün olarak tekrar gün yüzüne çıkartılması. Bu konuda efibadem kurabiyesi en öne çıkan ürün. Başarılı bir girişimcilik örneği olan efibadem kurabiyesi adayı ziyaret edenler tarafından yoğunlukla satın alınmaktadır. Efibadem kurabiyesi ve birçok cilt sorununa iyi geldiği söylenen ada kremi ürünü ada merkezinde satılmaktadır.

            Ada merkezinde yer alan Ada Rüzgarından adanın doğal ürünleri olan bal, zeytinyağı, sabun, dibek kahvesi ve damla sakız reçeli başta olmak üzere satışa sunulan ürünlerden alınabilir. Yine ada merkezinde yer alan ve şirin bir dükkanda faaliyet gösteren KOKİNA’nın hediyelik ürünlerden de alabilirsiniz. Ada Rüzgarının mağazasının bulunduğu caddede yer alan dükkanlarda da ada üretimi ürünlerin satışı yapılmaktadır.

            Adadaki rum kültürünün sağladığı olanaklardan biri de şarap yapımıdır. Adada Barba Yorgo tarafından üretilip satışa sunulan şaraplardan satın alabilirsiniz. Barba Yorgo ile birlikte çeşitli markalar altında satılan şaraplardan da tercih edilebilir. Kaleköy’de yer alan İmroza Sabun Atölyesinden de kendi üretimleri olan sabun ve kolonyalardan alabilirsiniz. Köylerde gezerken köylüler tarafından üretilen peynir, bal, yumurta gibi ürünler de tercih edilebilir.

Konaklama

            Adada konaklama imkanları gün geçtikçe artıyor. Turizmin gelişmesi ile birlikte konaklamaya yönelik yeni yatırımlar gerçekleşiyor. Özellikle Türk köyleri ile ilçe merkezinde ev pansiyonculuğuna yönelen ada sakinleri evlerinin bir kısmını veya tümünü adaya gelen misafirlere kiralıyor. Son yıllarda açılan butik oteller de diğer bir konaklama seçeneği. Sayıları az olmakla birlikte otellerde de konaklama imkanı var. Bunların yanında çadır ve karavanlara hizmet veren tesislerde de konaklama imkanı bulunuyor.

Yeni Bademli Köyü

            Türk iskan köylerinden olan Yeni Bademli köyünde çok sayıda pansiyon bulunuyor. Köylüler evlerini 1+1, 2+1 ve 3+1 olacak şekilde dairelere ayırarak sezon içerisinde apart olarak kiraya veriyor. Bazı pansiyonlarda ortak mutfak kullanımı da oluyor. Bu nedenle kalınacak olan pansiyona bu konunun sorulması gerekiyor. Pansiyonların standartları birbirine çok benzer olduğu için gittiğiniz zaman istediğiniz birini seçebilirsiniz.

Yeni Bademli köyünün Kaleköy sahiline yürüme mesafesinde bulunması da burayı konaklama açısından cazip kılmakta. Özellikle akşamları kalabalıklaşan sahile  yürüyerek ulaşma imkanına sahipsiniz. Köye yürüme mesafesinde yer alan diğer önemli yer Yıldızkoy. Koruma altında bulunan koyda rahat şekilde denize girilebilmekte ve su altı canlı  hayatını görebilme imkanına sahip olunmaktadır. Eğerki aracınız yoksa sizin için en doğru seçenek Yeni Bademli olur.

Uğurlu Köyü

            Adanın en batısında yer alan ve en kalabalık köylerden biri olan Uğurlu Köyünde de ev pansiyonculuğu gelişmiştir. İlçe merkezine yaklaşık 25 km uzaklıkta bulunan köyde sezon içerisinde kiraya verilen apartlar bulunmaktadır. Gizli Liman olarak adlandırılan kum plaj da köyün çok yakınında yer almaktadır. Uğurlu Köyü konaklama için muhafazakar insanlar tarafından da yoğunlukla tercih edilmekte. Köyün dışında kamu kurumlarına ait konaklama tesisleri de bulunuyor.

Eşelek Köyü

            Çanakkale’nin Biga İlçesinde yer alan Eşelek köyü, köy merkezinin yapılan baraj nedeniyle sular altında kalması nedeniyle adada oluşturulan yeni yerleşim yerine taşınmıştır.  Aydıncık plajına en yakın köy olması nedeniyle konaklama açısından tercih edilen köyde özellikle yaz aylarında yol kenarında açılan tezgahlarda tarımsal ürünlerin satışı gerçekleştirilmektedir.

Şirinköy

            Bulgaristan’dan gelen Türkler için kurulan köy adada yerleşime açılan en son köydür. Köyde pansiyonlar bulunmaktadır. Tarımsal üretim ve hayvancılıkla geçinen köy halkı, yazın evlerini pansiyon olarak adayı ziyarete gelenlere de kiralamaktadır. Köy, Gizliliman ile Yuvalı koyuna yakın konumda bulunmaktadır.

Şahinkaya Köyü

            Adanın ilk Türk iskan köyü olan Şahinkaya, ilçe merkezinden Dereköy giden yolda Dereköy’ün hemen önünde yer almaktadır. Trabzon’un Çaykara İlçesinde yer alan köyde yaşayanlar yaşanan heyalan neticesinde adaya getirilerek oluşturulan köye yerleştirilmiş. Sonradan yapılan ağaçlandırma neticesinde oluşan çamlık alanıyla köy adanın en yeşil noktaları arasında yer almakta. Yapılacak kısa doğa yürüyüşleriyle Dereköy ve civarı da gezilebilmekte. Köyün içinde pansiyon olanakları da bulunmaktadır.

İlçe Merkezi

            İlçe merkezi adanın iç kısmında yer almaktadır. Kişisel görüşüm ada merkezinin gün geçtikçe güzelleştiği yönünde.  Her ne kadar son dönemde inşaat furyasından ada da etkilense, merkezde yapılan düzenlemeleri ada açısında önemli buluyorum. Özellikle ada merkezine yakışmayan mimari yapıların yıkılıp yenilenmesi, eski yapıların restorasyonunun yapılması ve yeni açılan konaklama, yeme-içme mekanlarıyla gelen ziyaretçilerin merkezde geçirdiği zaman artmaktadır. En son ziyaretimde adada poşet kullanımınının tamamen yasaklanması da adanın doğası için çok önemli gördüğüm bir gelişme.

            Ada merkezi konaklama açısından çeşitli seçenekler sunmaktadır ada ziyaretçilerine. Şehir otellerinden, pansiyonlara ve butik otellere kadar birçok seçenek ada merkezinde bulunmaktadır.

Rum Köyleri

Kaleköy hariç diğer rum köylerinde rum kökenli vatandaşlarımız yaşamaya devam etmektedir. Adadaki rum köylerinde de konaklama imkanı mevcuttur. Özellikle son dönemde restore edilen rum evlerinin butik otellere çevrilmesi sonucunda önemli bir konaklama kapasitesi yaratılmıştır. Kaleköy kapasite açısından önde gelmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir